O Zbigniewie Stypułkowskim

Ukazał się wydawany przez Muzeum Niepodległości w Warszawie numer czasopisma „Niepodległość i Pamięć” (1 (57)/2017). Nasza uwagę zwrócił artykuł prof. Krzysztofa Komorowskiego pt. „Jeden z „Szesnastu”. Okupacyjny wątek biografii Zbigniewa Stypułkowskiego”.

Stypułkowski był wybitnym działaczem Stronnictwa Narodowego. W czasie okupacji najpierw był w grupie, która nie zaakceptowała scalenia NOW z AK, przechodząc do tworzonych wtedy (1942) Narodowych Sił Zbrojnych (NSZ).

Jednak po niezbyt dobrych doświadczeniach współpracy z działaczami OP ONR (dawne ONR ABC) – zdecydował się na scalenie z AK (1944), w wyniku czego prawie wszystkie struktury dawnej NOW wyszły z NSZ i weszły w skład AK.

Jest to o tyle ważne, że – jak zauważa autor – obecnie mamy do czynienia z bezkrytyczną apologią tej części NSZ, która odmówiła scalenia z AK. Dodajmy, że postawa taka zaprowadziła część NSZ do mordów bratobójczych i kolaboracji z III Rzeszą, co było uznane przez praktycznie całe Polskie Państwo Podziemne za akt zdrady i sprzeniewierzenia się ideałom Związku Jaszczurczego (ZJ), którego trzon został wymordowany przez Niemców w latach 1940-1941.

Autor tak ocenia decyzję Stypułkowskiego w kontekście sporów politycznych OP ONR (NSZ):

„Krytykując trudną decyzję Dowódcy AK o ujawnianiu się wobec Sowietów w roli gospodarza, [Narodowe Siły Zbrojne] uznały jednocześnie plan operacyjny „Burza” za szkodliwy dla narodu polskiego. Odrzuciły możliwość jakiegokolwiek współdziałania z Sowietami przeciwko Niemcom, uznając ich za nowego okupanta. Nie było w tym stanowisku nic wyjątkowego. Podobnie myślał Zbigniew Stypułkowski i jego koledzy z SN, a także przywódcy PPP i zdecydowana większość społeczeństwa, mając żywo w pamięci inwazje bolszewickie 1920 i 1939 r. oraz terror, zbrodnie i grabież na Polakach.

Jednak endecja, wzorem prezesa Stefana Sachy, Zbigniewa Stypułkowskiego i towarzyszy, usiłowała wznieść się ponad tragiczne doświadczenia, uzasadnione obawy i własny program polityczny i podjąć razem z władzami państwa podziemnego ryzyko zjednoczenia wysiłku zbrojnego w operacji powstańczej „Burza”, we współdziałaniu z „sojusznikiem naszych sojuszników”, czyli Sowietami, przeciwko Niemcom, w poczuciu odpowiedzialności za polską rację stanu.

Krytyka tego rzekomo naiwnego stanowiska i gloryfikacja oenerowskiego „realizmu” świadczy o niezrozumieniu istoty wielkiej koalicji antyniemieckiej i związanych z nią w 1944 r. polskich nadziei na odrodzenie państwowości. Wszak tragizm Polaków i sprawy polskiej określał wówczas fatalizm położenia geopolitycznego i geostrategicznego dyktowany interesami zwycięskich mocarstw.

W tych warunkach powstanie antysowieckie i ewentualna ewakuacja na Zachód zagrożonych ogniw, jak to widzieli niektórzy politycy OP ONR, w skali kraju nie była możliwa. Wobec tego, przyjęto wariant walki przeciw Niemcom, licząc na docenienie tej postawy przez sojuszników podczas powojennej konferencji pokojowej”.

Ponadto w numerze kilka innych ciekawych artykułów, w tym: Jerzy Sułek, „Traktat Graniczny RP-RFN z 14 listopada 1990 roku jako ostateczne zamknięcie polsko-niemieckiego sporu o granicę po II wojnie światowej (ze wspomnień głównego negocjatora po 25 latach)”; Remigiusz Kasprzycki, „Miraże Czerwonego Raju. Losy dezerterów z Wojska Polskiego w Związku Radzieckim w latach 1921-1939”; Sergiusz Leończyk, „Mała Minusa w Kraju Krasnojarskim jako miejsce pamięci deportacji narodu polskiego” i Jolanta Załęczny, „Płk Bolesław Mościcki. Kariera wojskowa i kształtowanie się legendy”.

„NiP” można nabyć w kiosku Muzeum Niepodległości w Warszawie (al. Solidarności 62).

Myśl Polska, nr 3-4 (15-22.01.2017)
http://mysl-polska.pl

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s